Kira sözleşmesi 5 yılı doldurduğunda kira bedeli artırımı konusunda taraflar arsında kira artırımı konusunda anlaşma var olup olmadığına bakılmaksızın mahkeme tarafından sadece TÜFE oranına göre artırım olmayacak. Mahkeme tarafından görevlendirilen bilirkişi, taşınmazın bulunduğu yerdeki dava konusu olan taşınmazın güncel rayiç bedelini mahkemeye sunacaktır. Mahkeme tarafından kira tespiti konusunda tüketici fiyat endeksindeki oniki aylık ortalamalara göre değişim oranı, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri göz önünde tutularak hakkaniyete uygun biçimde belirlenir.
Rayiç Kira Bedeli Nasıl Belirlenir?
Davacı tarafından veyahut davalı tarafından dava konusu olan taşınmazın rayiçi ile ilgili delillerini örnek kira sözleşmeleri dava dosyasına sunmalıdır. Mahkeme tarafından görevlendiren bilirkişi kiralanan taşınmaz ve taraf emsalleri tek tek görülüp incelenmeli, böylece elde edilen veriler somutlaştırılarak, dava konusu yer ile ayrı ayrı (konumu, çevresi, niteliği, kullanım şekli, kira başlangıç tarihi, kira süreleri vb.) kira parasına etki eden tüm nitelikleri karşılaştırılmalı.
Rayiç Bedel Konusunda Kiracının Hakları
Kiracı, dava konusu taşınmaz ile ilgili emsal bedellerin oturmuş olduğu daire ile karşılaştırmasını yaparak tespit edilen emsal bedele itiraz edebilir. İtiraz sebeplerin de uyuşmazlığa söz konu olan taşınmazın nitelikleri ile oturulan taşınmazın niteklerinin aynı olmadığı kira artışının adil olmasını talep edebilir. Bu durumda kiracı tarafından mahkemeden tekrar bilirkişi raporu aldırabilir.
Rayiç Bedel Konusunda Ev Sahibinin Hakları
Kiraya veren açısından kira bedelinin çevreki taşınmazlara göre taşınmazın değerinin altında kalmış olması ev sahipleri için ekonomik anlamda mağduriyetine sebep olmaktadır. 5 yılı geçen kira sözleşmelerinde kiraya veren açısından kira tespit davası açılması kanunen verilmiş bir haktır.
Kiraya veren taşınmazın güncel değerini mahkemeden tespitini isteyebilmekte ve verilen karar kesinleştikten sonra kiracı tarafından yenilenen kira döneminden itibaren mahkemenin belirlemiş olduğu yeni güncel kira bedelinden sorumluluğu olacaktır.
